Հունիսի 7-ի խորհրդարանական ընտրություններից առաջ Եվրոպական խորհրդարանը հրապարակեց Հայաստանին ուղղված բանաձև, որը հստակորեն արտահայտում է ԵՄ-ի կողմից Հայաստանի ինքնիշխանության և տարածքային ամբողջականության նկատմամբ աջակցությունը։ Այս փաստաթուղթը, որը հիմնականում ուղղված է ադրբեջանական իշխանություններին, պարունակում է մի քանի կարևոր կետեր, որոնք, իմ կարծիքով, ցույց են տալիս Եվրոպայի խորհրդարանի մտահոգությունները տարածաշրջանի իրավիճակի և հայ ժողովրդի իրավունքների վերաբերյալ։

Բանաձևում առաջին հերթին նշվում է Եվրախորհրդարանի անսասան աջակցությունը Լեռնային Ղարաբաղի հայերի իրավունքներին։ Այս իրավունքներին են դասվում նրանց ինքնության, սեփականության և մշակութային ժառանգության պաշտպանությունը։ Փաստաթուղթը պարունակում է կոչ՝ պատասխանատվության ենթարկել հայկական մշակութային և կրոնական ժառանգության ոչնչացման համար պատասխանատուներին և միջազգային գնահատման առաքելություն հրավիրել այդ տարածաշրջան՝ իրավիճակը վերլուծելու և փաստաթղթավորելու համար։

Երկրորդ կարևոր կետը հայ ռազմագերիների և պատանդների անօրինական կալանավորման դատապարտումն է։ Եվրախորհրդարանը պահանջում է Ադրբեջանի կողմից կալանավորված բոլոր հայկաներին անհապաղ ազատ արձակել։ Այս պահանջը ուղղված է ուշադրություն գրավելու միջազգային հանրության կողմից՝ հումանիստական և իրավական սկզբունքների խախտման հարցում։

Երրորդ, բանաձևում նշվում է «հիբրիդային սպառնալիքների» մասին, որոնք, Եվրախորհրդարանի կարծիքով, Ռուսաստանից են և ուղղված են Հայաստանի ընտրությունների վրա։ Այս կետը, թեև պարզապես զգուշացնող բնույթի է, կարող է համարվել Երևանի համար որևէ աջակցության նշան՝ ընտրությունների անվտանգ և արդար անցկացման ապահովման հարցում։ Բանաձևում կոչ է արվում միջազգային և ազգային առաքելություններին վերահսկել ընտրությունների ընթացքը՝ ապահովելով դրանց թափանցիկությունն ու օբյեկտիվությունը։

Այս բանաձևը Բաքվում առաջացրեց անմիջական և բուռն արձագանք։ Ադրբեջանի ԱԳ նախարարությունը կանչել է Ադրբեջանում Եվրամիության դեսպանին և նրան բողոքի նոտա է հանձնել։ Բաքուն որոշել է դադարեցնել Եվրախորհրդարանի հետ համագործակցությունը բոլոր ոլորտներում, ինչպես նաև սկսել «Եվրանեսթ» խորհրդարանական վեհաժողովից դուրս գալու գործընթացը։

Ադրբեջանը բանաձևը համարում է Ադրբեջանի ներքին գործերին միջամտություն և մեղադրում է Եվրոպական խորհրդարանին անհիմն մեղադրանքներ հնչեցնելու մեջ՝ հայ բնակչության վերադարձի վերաբերյալ։ Բաքուն նաև նշում է, որ Եվրոպան, միաժամանակ, շարունակում է աջակցել Ադրբեջանին՝ գազի մատակարարման հարցում, ինչը, ըստ ադրբեջանցիների, ցույց է տալիս ԵՄ-ի անհամաչափ մոտեցումը։

Այս իրադարձությունները տեղի են ունենում այն պահին, երբ Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչությունը ստիպված է եղել լքել իր տները, իսկ Ադրբեջանում հայերի իրավունքների և անվտանգության վերաբերյալ մտահոգությունները շարունակում են աճել։ Եվրախորհրդարանի բանաձևը, թեև ֆորմալ բնույթի է, փաստացի դարձել է Բաքվի և Երևանի միջև լարվածության աճի նոր կատալիզատոր։ Այն ցույց է տալիս Եվրոպայի խորհրդարանի ակտիվ դիրքորոշումը տարածաշրջանի հակամարտության հարցում և կարող է ունենալ երկարաժամկետ հետևանքներ ԵՄ-ի և Ադրբեջանի հարաբերությունների վրա։